კახეთის მედია

გურჯაანში ფურცელაძეების სახლის წინ სპეციალურად მოწყობილ ადგილას ყოველ დღე მეზობლები იკრიბებიან და გაზეთებს კითხულობენ. "ფურცელაძეების ოჯახი ჩვენს უბანში ყველაზე  შეძლებულია და გაზეთის  ყიდვის საშუალობა მხოლოდ მათ აქვთ. გაზეთები   ხელიდან ხელში გადადის და მთელი უბანი კითხულობს" მეუბნება ქალბატონი ნაზი, რომელიც  ამ ადგილს გურჯაანის ბიბლიოთეკას ეძახის.

კახეთის რეგიონში მხოლოდ ორი დამოუკიდებელი ადგილობრივი გაზეთი "სპექტრი" და "კახეთის ხმა" ვრცელდება. "სპექტრი"-ს დამფუძნებელი და დირექტორი მაია ყალაბეგაშვილი რედაქციაში წელს, სექტემბერში,  დაბრუნდა. 8 თვის განმავლობაში ყალაბეგაშვილი კახეთის გუბერნიაში მედიასთან ურთიერთობის განხრით მთავარ სპეციალისტად მუშაობდა. "სპექტრი" 8-გვერდიანია და 800 ეგზემპლიარად კახეთის თითქმის ყველა სოფელში ვრცელდება. სტატიები ძირითადად ლოკალურ პრობლემებს ეხება. 2007 წლიდან გაზეთში კახეთის რვა მუნიციპალიტეტის მუშაობის შესახებ სტატიები იბეჭდება. ეს მომსახურება ფასიანია და გაზეთის ერთ-ერთ ძირითად შემოსავლის წყაროს წარმოადგენს. სარეკლამო შემოსავალი უკვე ერთი წელია რედაქციას საგრძნობლად შეუმცირდა. "კახეთის ხმის " დამფუძნებლის და მთ. რედაქტორის მაია მამულაშვილის თქმით, გაზეთი 2000-იანი ტირაჟით გამოდის. 12 გვერდიდან 4 გვერდი ევრაზიის ფონდის პროექტს "გამჭვირვალე ბიუჯეტს" უკავია. მთ. რედაქტორის თქმით, ის ფაქტი, რომ მისი მეუღლე ამჟამად გურჯაანის საკრებულოს თავმჯდომარეა, მისი გაზეთის დამოუკიდებლობის ხარისხსა და შინაარსზე არანაირად აისახება.

"ჩემი მეუღლე  თუ რამეს დააშავებს, პირველად მე დავწერ ჩემს გაზეთში",- გადაჭრით აცხადებს მამულაშვილი.

კახეთის საინფორმაციო ცენტრის ხელმძღვანელი  გელა მთივლიშვილი, რეგიონული მედიის მუშაობას აკრიტიკებს. მთივლიშვილს მიაჩნია, რომ კახეთში მედიის თავისუფლების ხარისხი დაბალია. "თუ გადახედავთ  რეგიონულ გაზეთებს, მე არ ვიტყვი კარგები არიან თუ ცუდები, ჩემი კოლეგები არიან, თქვენ თვითონ შეაფასებთ რამდენად დამოუკიდებელი და ხარისხიანი ინფორმაცია იბეჭდება ამ გაზეთებში, როგორც ჩვეულებრივ მკითხველს, მიმაჩნია, რომ არ იბეჭდება. 12 გვერდიდან 4 ადგილობრივი ხელისუფლების რეკლამას უკავია, რისთვისაც თანხა ადგილობრივი ბიუჯეტიდან ირიცხება, ისევე, როგორც ჩემს გაზეთში",- ამბობს გელა მთივლიშვილი.

მთივლიშვილი დამოუკიდებელ გაზეთ "იმედი"-ს რედაქტორი იყო, გაზეთი 2009 წლის ივნისიდან აღარ გამოდის. მიზეზად მთივლიშვილი რეგიონში ვიცე გუბერნატორის გიორგი სიბაშვილის მხრიდან ზეწოლას ასახელებს და ამბობს, რომ სიბაშვილს თანამდებობაზე მოსვლის დღიდან კახეთის მედიაზე კონტროლის დაწესება სურდა.

"სიბაშვილს ზოგადად ძალიან დიდი სურვილი აქვს  ძალიან ბევრ სიტუაციას ფლობდეს, იმიტომ არის სიბაშვილი გუბერნატორის მოადგილე…სიბაშვილი რეალურად რომ აკონტროლებდეს მედიას, მაშინ იქნებოდა ტაშის გრიალი და ის მწარე რეალობა ამ კონტქესტში არ აისახებოდა მედიაში", - ირონიით  პასუხობს მთივლიშვილის ბრალდებას  ვიცე-გუბერნატორი,  რომელსაც არგუმენტად  ის ფაქტიც მოჰყავს,რომ, მისი მტკიცებით,  გურჯაანის მუნიციპალიტეტიდან მთივლიშვილის გაზეთს მომსახურებისთვის  2008 წლის ბოლოდან თანხები ერიცხებოდა, თუმცა  ეს დაფინანსება რამდენიმე თვის შემდეგ შეწყდა.

გურჯაანის ტელევიზიის ძირითადი შემოსავალი, 25 ათასი ლარი, ადგილობრივი ბიუჯეტიდან ყოველწლიურად გამოიყოფა. ტელევიზიის საინფორმაციო სამსახურის უფროსი ზვიად რუაძე ამბობს, რომ ტელევიზიის სარედაქციო პოლიტიკა  დამოუკიდებელია და ბიუჯეტიდან გამოყოფილი თანხა სარეკლამო მომსახურებისთვისაა და მხოლოდ კომერციულ ინტერესებს მოიცავს.

ყოველკვირეული პოლიტიკური თოქ-შოუ "ძალა უძალოთა"  ფონდ "ღია საზოგადოება-საქართველოს" პროექტის ფარგლებში ხორციელდება. გადაცემა სტუდიიდან გადის. პროგრამის მსვლელობისას პირდაპირ ეთერში სტუმრები სატელეფონო ზარებს პასუხობენ. "ეს ერთადერთი საღამოა, როცა ჩემი ცოლი სერიალს არ უყრებს",- მეუბნება 48 წლის სოსო.

კახეთში მომუშავე სამარშტო ტაქსებში უმეტესად რადიო "ჰერეთს" უსმენენ. "ჰერეთი" მთლიანად კახეთის რეგიონში და საინგილოს ნაწილში (საქართველოს მოსაზღვრე აზერბაიჯანის ტერიტორია) ისმის. რადიოს საკმაოდ კეთილმოწობილი ოფისი ლაგოდეხში მდებარეობს.  საიფორმაციო გამოშვებები ეთერში ნახევარ საათში ერთხელ გადაიცემა.

ლაგოდეხის ტელევიზია "LTV" კი 24 საათი მაუწყებლობს. ტელევიზიის დირექტორი ლალი ხუბულავა ამბობს, რომ  წელს "LTV"-ის შემოსავლები რეკლამის ხარჯზე შედარებით გაიზარდა და ტელევიზიის განვითარებაში  პოზიტიური ტენდენციები შეინიშნება. თუმცა  "LTV"-ის ეთერი დღის განმავლობაში მხოლოდ ფილმებით და მუსიკალური კლიპებით არის შევსებული. ერთადერთი პოლიტიკური თოქ-შოუ კვირაში ერთხელ პირდაპირი ეთერით გადაიცემა.

კიდევ ერთი დამოუკიდებელი ტელევიზია "თანამგზავრი" თელავში და მის მიმდებარე სოფლებში ვრცელდება. ტელევიზია 2-სართულიან საცხოვრებელ სახლშია განთავსებული. ერთადერთი სტუდიიდან საინფორმაციო გადაცემები და კვირაში ერთხელ პოლიტიკური გადაცემა "დიალოგი" გადის ეთერში. "თანამგზავრი", მცირე სარეკლამო შემოსავლებით არსებობს. ტელევიზიის დირექტორის, ენრი კობახიძის, თქმით საერთაშორისო დონორი ორგანიზაციები უარს ამბობენ ტელევიზიის დაფინანსებაზე. "ადგილობრივი ხელისუფლების მხრიდან ზეწოლა და მუქარა წლების განმავლობაში გრძელდება, არ სურთ რეალობის დანახვა. არ გვეშინია და მაინც ვმუშაობთ, უფრო მეტიც,   გვსურს  განვვითარდეთ", - ამბობს ენრი კობახიძე.